3 dakikada CERN

PDFYazdıre-Posta

 Konuşmanın Türkçesi için "Devamını oku"yun

CERN dünyanın en büyük parçacık fiziği araştırma laboratuarıdır. Altı kilometrekare genişliğinde bir alana yayılmıştır. Parçacık fiziği deneyleri, otuzdört kilometre uzunluğundaki tünellerde, yerin 100 metre altındaki gerçekleştirilmektedir.

Dünyanın her yerinden bilim insanları burada işbirliği içinde, evrenin gizemlerini çözmeye çalışıyorlar.

Yıldızlar, gezegenler, denizler, insanlar, gözlerimiz, çevremizdeki her şey maddeden, madde de atomlardan oluşur. Atomlar da proton ve nötronlardan oluşan bir çekirdek ve bu çekirdeğin etrafındaki yörüngelerinde dönen elektronlardan oluşur. Biz bu protonların içinde kuarklar bulduk!

Tesis içerisindeki yeni hızlandırıcı, büyük hadron çarpıştırıcısı (Large hadron collider - LHC) görevine 2008 yılında başladı. Parçacıklar LHC içerisinde ışık hızının %99,99999'una kadar hızlandırılarak çarpıştırılıyorlar, böylece quarklar ve diğer parçacıklar elde edilerek üzerlerinde çalışılabiliyor. Elde edilen parçacıkların pek çoğu, bundan önce, ancak büyük patlamadan sonraki ilk saniye içerisinde tek başlarına gözlenebilirlerdi. Maddeye aynı enerjiyi kazandırarak büyük patlamadan hemen sonraki şartların aynısını parçacık hızlandırıcıda elde ediyoruz. Böylece şu önemli soruları aydınlatmaya çalışıyoruz:

- Neden parçacıkların kütleleri var?

- Karanlık madde ve karanlık enerji nedir?

- Neden evrenin ilk anında madde ve antimadde birbirini yok etmedi?

- Büyük patlamadan hemen sonra madde hangi haldeydi?

Bu temel sorulara cevap arayışımızda en büyük yardımcılarımız parçacık algılayıcı adı verilen dört devasa aygıt. Bunlar, LHC çarpışmalarında oluşan parçacıkları izleyerek üzerinde çalıştığımız verileri elde ediyor.

Bu şartlar altında gerçekleştirilen teorik ve pratik çalışmalar doğanın temel yasalarını anlamamızı sağlayacak olmakla beraber, her gün faydalandığımız pek çok teknolojik gelişmenin temelleri de CERN'de atılmıştır. Güvenlik taramaları, pek çok tıbbi görüntüleme uygulaması ve internet CERN'de geliştirildi.

1990 yılında Tim Berners Lee, HTTP arabirimini geliştirerek internetin bugüne gelmesini sağladı. Web çok kısa zamanda büyüyerek en büyük bilgi deposu haline geldi ve insanların etkileşim ve iletişim yöntemlerini temelden değiştirdi. Bu muazzam bilgi akışı ile başedebilmek için fizikçiler, mühendisler ve endüstri uzmanları grid adı verilen birleşik hesaplama ağını inşa ettiler. Grid, üniversitelerin ve araştırma merkezlerinin sonuçlarını paylaşıp hesaplama güçlerini birleştirdikleri bir ağ oldu, böylece internet dev bir küresel süperbilgisayara dönüştü.

Geleceğin biliminin inşasına böylece başlandı.

Konuyla ilgili önde gelen CERN fizikçilerinden Brian Cox'un 15 dakikalık, Türkçe altyazılı bir konuşması için tıklayın. (Kaçırmayın!)

Yorumlar (0)
Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilir!

               İnteraktif periyodik tablo         Giveaway of the Day          Doğa için çal!

 

 

Online birim çevirme - Bizim essiz birim çevirme aracimizi ücretsiz kullanin

 

Usta Bilgisayar&Elektronik                     Satirize and criticize politics/actual happenings!..

© 2017 - MeteFizik
   
| Cuma, 24. Kasım 2017 || Designed by: LernVid.com |